Σε αυτή την νέα σειρά άρθρων του Ινστιτούτου Ψυχολογίας και Υγείας (ΙΨΥ) θα βλέπουμε κάθε μήνα τα σημαντικότερα γεγονότα που συμβαίνουν στον κόσμο και αξίζει να μοιραστούμε μαζί σας! Σταχυολογεί η κλινική ψυχολόγος, Τάνια Αναγνωστοπούλου.
Οι «μπουκαπόρτες» μιας ζοφερής κοινωνίας
Διαβάστε στο παράθυρο στον κόσμο του Σεπτεμβρίου
Ο Σεπτέμβριος 2023 ήταν ένας δύσκολος μήνας για την Ελλάδα. Εικόνες καταστροφής από τις πλημμύρες στη Θεσσαλία σε συνδυασμό με την ωμή απανθρωποίηση του Αντώνη Καρυώτη που προσπαθούσε να ανέβει στο Blue Horizon οδήγησαν σε μια σειρά από ενδιαφέροντα άρθρα.
Δύσκολα θέματα που αφορούν τους νέους, ιδιαίτερα τους ανήλικους, καθώς και το υψηλό επίπεδο διαφθοράς στην Ελλάδα απασχόλησαν την ελληνική κοινωνική επικαιρότητα τον Δεκέμβριο.
Εθνική Στρατηγική για τη βία των ανηλίκων: Ποια μέτρα προχωρούν και τι έχει μείνει πίσω
Τι νέο έχει φέρει η στρατηγική στη μάχη για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της παραβατικότητας και πού συναντάει εμπόδια.
Η σκοτεινή πλευρά του TikTok και ο αλγόριθμος του εθισμού
Γιατί τα βίντεο ψυχικής υγείας είναι πιο δύσκολο να τα «ξεφορτωθείς» από το feed σου; Πού σταματά η ενημέρωση και πού ξεκινούν η αυτοδιάγνωση και η παραπληροφόρηση; Ο αλγόριθμος σε θέλει στην πλατφόρμα και είναι έτοιμος να σου «σερβίρει» ακόμα και ανακρίβειες, αρκεί να σε κρατήσει σε αυτή.
«Ας μη γίνω στέλεχος. Δεν με νοιάζει»: Gen Z & Εργασία
Μια ποιοτική έρευνα σε 96 νέους αποτυπώνει τις ανισότητες, τους φόβους και τις προσδοκίες μιας γενιάς που ενηλικιώνεται μέσα σε κρίσεις, τεχνολογικούς κλυδωνισμούς και ρηγματωμένη εμπιστοσύνη στους θεσμούς.
Οι ιδιαίτερα χαμηλοί μισθοί, ο «βραχνάς» της στέγης, αλλά και η αλλαγή νοοτροπίας γονέων και μαθητών έχουν οδηγήσει το κάποτε περίβλεπτο επάγγελμα του εκπαιδευτικού στην απαξίωση.
Στη σκιά της διαφθοράς η μεγάλη εικόνα της Ελλάδας
Τη θλιβερή θέση της χώρας μας αποτυπώνουν οι διεθνείς οργανισμοί – Διάχυτη η αντίληψη των πολιτών για την εμπλοκή κρατικών αξιωματούχων – Γιατί η Δικαιοσύνη αργεί και πολλές υποθέσεις παραγράφονται – Μητρώο Υποθέσεων Διαφθοράς δημιουργεί η κυβέρνηση για να αποτυπωθεί η κατάσταση
Είναι βαθιές οι παθογένειες του κράτους», λέει ο πρωθυπουργός και έχει απόλυτο δίκιο. Ισως να ξεκινούν από την τουρκοκρατία, αυτήν που τόσα και τόσα προβλήματα δικαιολόγησε στη σύγχρονη Νεοελληνική Ιστορία. Μπήκε στο αίμα μας –ή με φροϋδικούς όρους στο υποσυνείδητό μας– η μπαγαποντιά. Η λογική είναι «να προλάβουμε να κλέψουμε το κράτος για να ‘χουμε να πληρώνουμε όταν μας κλέβει αυτό».
ο μακρινό 2009, στο βραχύβιο έντυπο Post-Media δημοσίευσα ένα άρθρο με τίτλο: «Θεός 2.0. Μια παραβολή για τη θρησκεία δεύτερης γενιάς, τους θεούς και τους ευαγγελιστές της». Τότε το Facebook ήταν μόλις πέντε ετών και ελάχιστοι ασκούσαν κριτική στα social media. Στα 15 χρόνια της ραγδαίας τεχνολογικής επιτάχυνσης που έχουν μεσολαβήσει, η ιδέα ότι η τεχνολογία έχει μετατραπεί σε μια νέα ισχυρή θρησκεία, δεν απέκτησε την παραμικρή δημοφιλία. Οι περισσότεροι μαγευτήκαμε απ’ τα αστραφτερά νέα εργαλεία και τα μεσσιανικά αφηγήματα που τα συνόδευαν, και δεν είχαμε χρόνο να θέσουμε βαθύτερα ερωτήματα.
Η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα: ο 20ός αιώνας σχεδίασε θεσμούς, οικονομικά συστήματα και κοινωνικές δομές για έναν βίο 70-75 ετών. Στον 21ο αιώνα, όμως, ο βίος είναι κατά 25 έως 30 χρόνια μεγαλύτερος. Η μακροβιότητα δεν είναι απλώς μια βιολογική εξέλιξη. Είναι μια οικονομική, κοινωνική, θεσμική και πολιτισμική ανατροπή. Και όπως όλες οι ανατροπές, έτσι κι αυτή μπορεί να αποβεί μοιραία εάν δεν υπάρξει άμεσα νέος σχεδιασμός.
Τα προβλήματα στην ψυχική και σωματική υγεία των παιδιών συνεχίζουν και απασχολούν την επικαιρότητα, όπως και τα προβλήματα του κράτους δικαίου στην Ελλάδα και το γενικότερο πρόβλημα της δημοκρατίας διεθνώς.
Ενα στα έξι παιδιά αυτοτραυματίζεται
Μια σιωπηλή «επιδημία» που πλήττει όλο και περισσότερους νέους ανθρώπους, ο αυτοτραυματισμός, αποκτά «ορατότητα» μέσα από τη λειτουργία ενός εξειδικευμένου κέντρου, υπό την ευθύνη της Α΄ Πανεπιστημιακής Ψυχιατρικής Κλινικής του ΕΚΠΑ, για την αντιμετώπιση του προβλήματος.
ΠΟΥ: Το 37% των ελληνόπουλων είναι υπέρβαρα όμως μόνο το 18% των γονέων το αναγνωρίζει
Βελτιωμένα αλλά υψηλότατα είναι τα ποσοστά των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών στην Ελλάδα στις ευαίσθητες ηλικίες 7 έως 9 ετών, σύμφωνα με την πρόσφατα δημοσιευθείσα 6η Έκθεση COSI του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (WHO Europe, 2022–2024).
Ευρωκοινοβούλιο: Ενέκρινε ψήφισμα για την απαγόρευση των social media στους κάτω των 16 ετών
Η σχετική πρόταση προβλέπει «τη θέσπιση ενός εναρμονισμένου ευρωπαϊκού ορίου ψηφιακής ηλικίας 16 ετών ως το προεπιλεγμένο όριο κάτω από το οποίο η πρόσβαση σε διαδικτυακές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης δεν θα πρέπει να επιτρέπεται, εκτός αν οι γονείς ή οι κηδεμόνες έχουν δώσει διαφορετική άδεια στα παιδιά τους»
Χαμηλοί μισθοί, υψηλοί φόροι: Ελληνικό παράδοξο πνίγει την ανάπτυξη
Μισθοί που δεν φτάνουν, φόροι που δεν τελειώνουν. Η εικόνα μιας ανάπτυξης που εν πολλοίς μένει στα χαρτιά. Τι μπορεί να κάνει η κυβέρνηση για να αλλάξει την εξίσωση. Γράφει ο Νicholas Havoutis.
Τις προάλλες, ένας νέος γρονθοκόπησε μέχρι θανάτου τον οδηγό ενός αυτοκινήτου επειδή τον εμπόδιζε να περάσει με το μηχανάκι του. Τη σκηνή παρακολουθούσε ένας άλλος νέος από το δικό του μηχανάκι. Οι περίοικοι του φώναζαν να σταματήσει και ένας γιατρός που έσπευσε να τον συντρέξει δεν πρόλαβε να τον σώσει.
Σε ένα κράτος που δεν εφαρμόζει τις δικαστικές αποφάσεις, που δεν συμμορφώνεται η διοίκησή του, τα υπουργεία του, οι εκάστοτε κυβερνήσεις του σε όσα η Δικαιοσύνη έχει αποφασίσει, η παραδοχή ότι είμαστε κράτος δικαίου υφίσταται ορισμένες ρωγμές.
Η Ελλάδα, παρά την εμπειρία της χρεοκοπίας, δεν έχει διδαχθεί από τα λάθη της και χρειάζεται ριζική θεσμική ανασυγκρότηση, με ενίσχυση του ρόλου του Προέδρου της Δημοκρατίας και βαθιές πολιτειακές αλλαγές.
Πρόβλημα Δημοκρατίας βλέπει ένας στους δύο πολίτες στη Δύση
Φόβους ότι τα εξτρεμιστικά κόμματα, τα fake news και η διαφθορά θα υπονομεύσουν τις εκλογές εκφράζουν οι πολίτες σε δημοσκόπηση της Ipsos σε εννέα χώρες. Μόνη εξαίρεση η Σουηδία.
Parasocial: Το Cambridge ανακοίνωσε τη λέξη της χρονιάς
Η Simone Schnall, καθηγήτρια πειραματικής κοινωνικής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Cambridge, δήλωσε: «Έχουμε μπει σε μια εποχή όπου πολλοί άνθρωποι σχηματίζουν ανθυγιεινές και έντονες παρακοινωνικές σχέσεις με influencers. Αυτό οδηγεί στο αίσθημα ότι οι άνθρωποι γνωρίζουν αυτούς με τους οποίους αναπτύσσουν παρακοινωνικούς δεσμούς, ότι μπορούν να τους εμπιστεύονται, και ακόμη και σε ακραίες μορφές αφοσίωσης. Κι όμως, είναι εντελώς μονόπλευρο.»
Meryl Streep: «Μια γάτα έχει περισσότερες ελευθερίες στο Αφγανιστάν απ΄ό,τι μια γυναίκα»
«Οι γάτες έχουν περισσότερες ελευθερίες από τις γυναίκες στο Αφγανιστάν», είπε η ηθοποιός του Χόλιγουντ, Meryl Streep σε έκκληση προς τους ηγέτες και τη διεθνή κοινότητα, να μπει ένα τέλος στη δυναστεία των Ταλιμπάν.
Εάν δεν ξέρετε αν πρέπει να ενθουσιαστείτε ή να τρομάξετε για όσα θαυμαστά φέρνει η επιστήμη στον ανθρώπινο εγκέφαλο, ακούστε τι έχει να πει η επιδραστική συγγραφέας και καθηγήτρια του Duke, Νίτα Φαραχάνι, η οποία μας καλεί να αγωνιστούμε για το δικαίωμα της ελεύθερης σκέψης.
Tο πιο θερμό καλοκαίρι στον κόσμο, στην Ευρώπη και στην Ελλάδα ήταν το φετινό, από τότε που υπάρχουν στοιχεία, σύμφωνα με ανακοίνωση της ευρωπαϊκής υπηρεσίας κλιματικής αλλαγής Copernicus και περαιτέρω επεξεργασία των στοιχείων για την Ελλάδα από την ομάδα του meteo.gr στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών.
Προβληματική χρήση Διαδικτύου: Τα κορίτσια στα social media, τα αγόρια στο gaming
Τι δείχνουν τα ανησυχητικά ευρήματα των ειδικών έπειτα από έρευνα σε σχεδόν 280.000 παιδιά ηλικίας 11, 13 και 15 ετών σε 44 χώρες από την Ευρώπη, την Κεντρική Ασία και τον Καναδά. Τι λένε τα στοιχεία για την Ελλάδα.
Fake influencers: Τα χρυσά συμβόλαια, οι «στρατιές» των followers και οι κίνδυνοι
Δημιουργοί περιεχομένου που είναι εξ ολοκλήρου εικονικοί μετρούν εκατομμύρια ακόλουθους και ακριβοθώρητες συνεργασίες. Μια ακόμα τάση της Τεχνητής Νοημοσύνης ή πραγματική απειλή;
«Φανταστείτε έναν κόσμο στον οποίο θα μπορείτε να διαβάσετε τα μυαλά των ανθρώπων». Με αυτή τη φράση η αμερικανική διαφημιστική εταιρεία Cox Media Group ξεκινούσε το κείμενο προώθησης της τεχνολογίας «Active Listening». Οπως υποστήριζε, μέσω της «ενεργού ακρόασης» θα μπορούσε να «κρυφακούσει» συνομιλίες χρηστών κινητών τηλεφώνων και άλλων έξυπνων συσκευών και με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης να δημιουργήσει στοχευμένες διαφημίσεις για τους πελάτες της.
Δεν μπορούν να με στηρίξουν οι «δικοί μου» άνθρωποι, γιατί δεν δέχομαι συγγενείς και φίλους.
Έχω ευχαριστημένους θεραπευόμενους που δεν μπορούν να μιλήσουν με καλά λόγια για μένα και να μου παραπέμψουν νέα περιστατικά. Ακριβώς λόγω της μικρής κοινωνίας οι περισσότεροι, για τους δικούς τους λόγους, κρατούν μυστική την ψυχοθεραπεία τους. Κι αν κάποιοι πιθανόν μιλήσουν σε κάποιον δικό τους και τον παραπέμψουν σ’ εμένα, δυσκολεύομαι να δεχθώ άτομα τα οποία εμπλέκονται συναισθηματικά με θεραπευόμενούς μου, όπως για παράδειγμα συγγενείς… Read More “Δουλεύοντας ως ψυχολόγος στην επαρχία…”
Παρουσιάζονται ενδεικτικά θέματα που δόθηκαν στους μαθητές Δημοτικού και Γυμνασίου στο πλαίσιο των διαγνωστικών εξετάσεων στα Μαθηματικά και τη Γλώσσα, επιχειρώντας να αποτυπώσει τους λόγους για το ετήσιο «Βατερλώ» του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος.
Υπάρχει μια λέξη που μόλις ακουστεί ενεργοποιεί όλα τα καταγγελτικά ανακλαστικά: παπαγαλία. Εδώ και χρόνια, συγκεντρώνει τα περισσότερα «ανάθεμα» για τα προβλήματα του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος.
Περισσότεροι από ένας στους δύο μαθητές θεωρούν ότι το εκπαιδευτικό σύστημα δεν προάγει ηθικές και κοινωνικές αξίες, ενσυναίσθηση και αλληλεγγύη – Τι δείχνει μελέτη του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών.
Σε πρόσφατη πανελλήνια έρευνα σε δείγμα 6.250 μαθητών Δημοτικού, Γυμνασίου και Λυκείου, οκτώ στους δέκα εφήβους αναφέρουν ότι τους είναι εύκολο να μιλήσουν με τη μητέρα τους για θέματα που τους απασχολούν, ενώ δύο στους δέκα λένε ότι οι γονείς δεν γνωρίζουν καθόλου για το τι κάνουν στο Διαδίκτυο.
Yπάρχουν συμβάντα που δημιουργούν μεγάλες ρηγματώσεις στην κοινωνία. Συλλογικά τραύματα τόσο βαθιά, που αλλάζουν όχι μόνον τη σχέση με την πολιτική, την πατρίδα, αλλά και τη θέαση της ίδιας της ζωής.
Αυτές οι ευρωεκλογές είναι οι πιο σημαντικές των τελευταίων δεκαετιών. Η Ευρώπη θα βρεθεί μπροστά σε πολύ δύσκολες αποφάσεις, που θα κρίνουν εάν θα ενηλικιωθεί γεωπολιτικά και οικονομικά ή όχι. Είτε εκλεγεί ο Τραμπ είτε όχι, το «ξυπνητήρι» έχει χτυπήσει από καιρό, κοντεύει να… ξεθυμάνει.
Σε αυτή την νέα σειρά άρθρων του Ινστιτούτου Ψυχολογίας και Υγείας (ΙΨΥ) θα βλέπουμε κάθε μήνα τα σημαντικότερα γεγονότα που συμβαίνουν στον κόσμο και αξίζει να μοιραστούμε μαζί σας! Σταχυολογεί η κλινική ψυχολόγος, Τάνια Αναγνωστοπούλου.