Εκπαιδευτικά εργαλεία και υποχρεώσεις των συμμετεχόντων
Οι συμμετέχοντες εργάζονται μέσα από:
● παιχνίδι ρόλων,
● συζήτηση πραγματικών περιστατικών,
● ανάλυση θεραπευτικών δυσκολιών,
● πρακτικές ασκήσεις,
● ομάδες εποπτείας,
● σύνδεση θεωρίας και κλινικής πράξης
Υποχρεώσεις συμμετεχόντων
Συνιστάται η συστηματική παρακολούθηση του προγράμματος, καθώς κάθε μάθημα συνδέεται με τα προηγούμενα και συμβάλλει στη σταδιακή ανάπτυξη της κλινικής σκέψης.
Σε κάθε μάθημα δίνεται εργασία, μέσα από την οποία οι συμμετέχοντες καλούνται:
● να εφαρμόσουν όσα διδάχθηκαν,
● να συνδέσουν τη θεωρία με την ιστορία του θεραπευόμενου,
● να αναλύσουν τη διαγνωστική εικόνα,
● να σχεδιάσουν ένα θεραπευτικό πλάνο,
● να αναγνωρίσουν πιθανά προβλήματα στη θεραπευτική διαδικασία.
Για τη λήψη της βεβαίωσης ολοκλήρωσης του προγράμματος, οι συμμετέχοντες χρειάζεται να αναλύσουν γραπτά περιστατικά που θα τους δοθούν, με έμφαση στη διάγνωση, τον θεραπευτικό σχεδιασμό και τις δυσκολίες που μπορεί να προκύψουν κατά τη διάρκεια της θεραπείας.
Βιβλία εκπαιδευτικά, βιβλία που δίνουν χρήσιμες πληροφορίες, που εξηγούν φαινόμενα, που διδάσκουν, που διασκεδάζουν.
Ωστόσο, λίγα είναι τα βιβλία που μιλούν στην ψυχή του παιδιού.
Το βιβλίο της Τζούλιας Αποστολίδου ΟΡΘΟΠΕΤΑΛΙΕΣ ΣΤΑ ΣΥΝΝΕΦΑ είναι ένα βιβλίο με ψυχή. Βγήκε από την ψυχή της συγγραφέως και απευθύνεται στην ψυχή όλων μας.
Η ιστορία του είναι απλή και συμβολική. Ενα μικρό κορίτσι με το ποδήλατό της ταξιδεύει στις εποχές του χρόνου ακολουθώντας τα αγαπημένα της σύννεφα, επιθυμώντας να είναι τόσο ελεύθερη όσο είναι εκείνα.
Σε αυτή την νέα σειρά άρθρων του Ινστιτούτου Ψυχολογίας και Υγείας (ΙΨΥ) θα βλέπουμε κάθε μήνα τα σημαντικότερα γεγονότα που συμβαίνουν στον κόσμο και αξίζει να μοιραστούμε μαζί σας! Γράφει η κλινική ψυχολόγος, Τάνια Αναγνωστοπούλου.
Θεματολογία – Εισαγωγή
Ζούμε σε έναν κόσμο που αλλάζει με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Ζούμε, επίσης, σε έναν κόσμο με τρανταχτές κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες. Η τεχνολογία μας επιτρέπει να φωτίσουμε τι συμβαίνει σε άλλες γωνιές του πλανήτη μέσα από τον φωτογραφικό φακό και τα ρεπορτάζ εμπνευσμένων δημοσιογράφων και αρθρογράφων τα οποία διαχέονται αυτοστιγμεί όπου φτάνει το ίντερνετ.
Δυστυχώς, ένα από τα πιο συχνά θέματα της επικαιρότητας αφορά τη βία στις πολλαπλές εκδοχές της- ωμή και πρωτόγονη, όπως στον πόλεμο στην Ουκρανία ή το φαινόμενο της γυναικοκτονίας αλλά και ύπουλη και υφέρπουσα μέσα στην οικογένεια, την εκπαίδευση και τους χώρους εργασίας.
Κοινωνικοεπιστημονικά θέματα: Η σημασία τους για τους Ψυχολόγους
Είναι σημαντικό για όλους τους ψυχολόγους που εργάζονται ή προετοιμάζονται για εργασία στο πεδίο να γνωρίζουν κοινωνικά θέματα και να ενημερώνονται για νεότερα επιστημονικά δεδομένα.
Γι αυτόν τον λόγο θα σταχυολογούμε κάθε μήνα ορισμένες ειδήσεις από την επικαιρότητα που δεν είναι απαραίτητα πρώτες στα δελτία ειδήσεων, ωστόσο είναι σημαντικές
Παράθυρο στον Κόσμο του Σεπτεμβρίου
Στις επιστημονικές ανακοινώσεις του Σεπτεμβρίου ξεχωρίζουν:
Τα forever chemicals που κρύβονται στα ρούχα μας, τα μαγειρικά σκεύη, τον αέρα που αναπνέουμε και δεν φεύγουν με τίποτε…και το χειρότερο, οι κατασκευάστριες εταιρείες το γνώριζαν και το απέκρυψαν.
Η πρόσφατη έρευνα που δείχνει φωτογραφίες εμβρύων να ευχαριστιούνται ή να απωθούνται από τις τροφές που τρώει η μητέρα τους, θέτοντας ξανά τη σημασία της εμβρυακής ζωής.
Θα μάθουμε περισσότερα για το αναδυόμενο φαινόμενο των δικτατόρων. Η εξαπάτηση των λαών μέσα από τα fake news και η χειραγώγησή τους στο νέο βιβλίο Spin Dictators των Guriev & Treisman.
Τα στατιστικά στοιχεία για τις γυναικοκτονίες τα τελευταία 3 χρόνια: https://www.tovima.gr/printed_post/eksarsi-gynaikoktonion-stin-ellada/?utm_source=tovimagr&utm_medium=hp_mustread_widget&utm_campaign=NetworkWidget
Tα αρνητικά δεδομένα για τη νέα γενιά που είναι καταδικασμένη να ζήσει χειρότερα από τους γονείς της.
Κλείνοντας, δείτε την ιστορία του κοριτσιού που καταγγέλει τον πατριό της για βιασμό ενώ η μητέρα την κατηγορεί για φαντασιοπληξίες. Γεγονός που μας δείχνει για ακόμη μια φορά πως για να συμβεί μια σεξουαλική κακοποίηση, πρέπει πρώτα να απουσιάζει η μητρική μέριμνα.
Ελληνικό Παράρτημα Θεσσαλονίκης της Διεθνούς Εταιρείας Σχεσιακής Ψυχανάλυσης και Ψυχοθεραπείας
Εκπαιδευτικό πρόγραμμα 2024-25
Nancy McWilliams, Ph.D., ABPP
Σάββατο 18.00-20.00
16 Νοεμβρίου & 14 Δεκεμβρίου 2024 και 18 Ιανουαρίου 2025
Σε αυτά τα διαδικτυακά εργαστήρια θα εξετάσουμε σε βάθος τη διάδραση θεραπευόμενουθεραπευτή με βάση την προσωπικότητα, τονίζοντας την αξία της διατύπωσης περίπτωσης η οποία μας βοηθάει στη δημιουργία της θεραπευτικής συμμαχίας, τη θεραπευτική πρόοδο, τον τρόπο κατανόησης της μεταβίβασης-αντιμεταβίβασης, τις κλινικές μας επιλογές και την προγνωστική εκτίμηση. Μετά από την αναθέωρηση του DSM to 1980 τα ζητήματα προσωπικότητας υποβιβάστηκαν στην κατηγορία των ‘διαταραχών’ ως μετρήσιμα χαρακτηριστικά. Αντίθετα, σε αυτήν την παρουσίαση η Dr. McWilliams θα διερευνήσει την ατομικότητα μέσα από διαφορετικούς φακούς (την ιδιοσυγκρασία, τον τύπο δεσμού, τις άμυνες, την οργάνωση των συναισθημάτων, τις παθογόνες πεποιθήσεις, τις ενορμητικές τάσεις, τα κεντρικά σχεσιακά δυναμικά, τον ορισμό του εαυτού και τον βαθμό δυσκολίας). Θα αναφερθεί σε εμπειρικά δεδομένα για κάθε κατηγορία και μέσα από παραδείγματα θα καταδείξει τις κλινικές επιπτώσεις στην κάθε περίπτωση. Στο τέλος θα γίνει παρουσίαση περίπτωσης που θα αναλυθεί με βάση τη διατύπωση στις προαναφερθείσες κατηγορίες.
Nancy McWilliams, Ph.D., ABPP., is emerita visiting professor at the Graduate School of Applied and Professional Psychology at Rutgers University. She is the author of 4 books : Psychoanalytic Diagnosis (translated in 20 languages), Psychoanalytic Case Formulation, Psychoanalytic Psychotherapy and Psychoanalytic Supervision.
McWilliams is a psychoanalytic/dynamic author, teacher, supervisor, and therapist. She is a former president of the Division of Psychoanalysis (39) of the American Psychological Association (APA). She is also Associate Editor of the Psychodynamic Diagnostic Manual, first published in 2006, and published in a second edition (PDM-2) in 2017.
Awards include the Gradiva Prize for her books, the Rosalee Weiss award for contributions to practice, the Division of Psychoanalysis awards for leadership (2005), scholarship (2012), and international academic excellence (2021), the Laughlin distinguished teacher award, the Goethe Scholarship award, and the Hans Strupp award for teaching, practice and writing.
Σε αυτή την νέα σειρά άρθρων του Ινστιτούτου Ψυχολογίας και Υγείας (ΙΨΥ) θα βλέπουμε κάθε μήνα τα σημαντικότερα γεγονότα που συμβαίνουν στον κόσμο και αξίζει να μοιραστούμε μαζί σας! Σταχυολογεί η κλινική ψυχολόγος, Τάνια Αναγνωστοπούλου.
Πάμε μια Φλωρεντία- Τοσκάνη την άνοιξη;
Τι σκέφτεσαι άραγε όταν ακούς τις λέξεις Φλωρεντία και Τοσκάνη;
Πώς είναι σήμερα να ζητάς σε ένα μπαρ το τηλέφωνο του άλλου; Γιατί τόσο πολλοί λένε ότι κάνουν πεζοπορία στα dating apps; Τι σημαίνει boy-sober και γιατί η νέα γενιά δεν κάνει σεξ;
Δεν έχουν όλοι οι χωρισμένοι την υπομονή για κανονική ψυχοθεραπεία. Γι’ αυτό και η βιομηχανία της ερωτικής απογοήτευσης ανθεί με life coaches, yoga instructors και καφετζούδες…
Οι Ελληνες επιστήμονες διαπρέπουν σε ξένα πανεπιστήμια. Γιατί δεν επιστρέφουν?
Μάλιστα, ο ένας στους δύο εργάζεται σε ίδρυμα διεθνούς κύρους και εμβέλειας, που συγκαταλέγεται μεταξύ των πρώτων στις διεθνείς λίστες αξιολόγησης ΑΕΙ. Πώς θα μπορούσε η ελληνική πολιτεία να προσελκύσει κάποια από αυτά τα «μυαλά» πίσω στην Ελλάδα; Θα ήθελαν οι ίδιοι να επιστρέψουν; Τι τους έλκει πίσω στην πατρίδα και τι τους αποθαρρύνει;
Οι τραγωδίες των τελευταίων χρόνων –αυτές που συγκλονίζουν με τον μεγάλο αριθμό αδικοχαμένων αλλά και με το πόσο εύκολα θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί το κακό– έχουν μια άμεση συγγένεια. Τα τοπωνύμια Μάτι, Πύλος και Τέμπη έγιναν συνώνυμα για το τι συμβαίνει όταν η «λειτουργική ανικανότητα» της πολιτείας μας βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κατάσταση που απαιτεί άρτια μέθοδο, άριστη εκπαίδευση και προσωπική υπευθυνότητα.
«Επρεπε να δώσω τεράστιο αγώνα ως μητέρα για να αγγίξω το παιδί μου»
Μητέρες, γιατροί και ειδικοί μιλούν στην «Κ» για την ανάγκη της συμπερίληψης των γονέων στη φροντίδα των πρόωρων νεογνών στις Μονάδες Εντατικής Νοσηλείας και την αλλαγή του μοντέλου που ισχύει στα περισσότερα νοσοκομεία της χώρας.
Γαλλία: Γιατί (δεν) αποκαλύφθηκε η μεγαλύτερη υπόθεση κακοποίησης παιδιών;
Ο 74χρονος χειρουργός Ζοέλ Λε Σκουαρνέκ κατηγορείται για εκατοντάδες υποθέσεις σεξουαλικών κακοποιήσεων ανήλικων ασθενών του. Πώς αποκαλύφθηκαν τα φρικιαστικά του εγκλήματα και γιατί θεσμοί και ενώσεις ιατρών αδράνησαν και σιώπησαν παρά τις προβληματικές ενδείξεις;
Πώς αρουραίοι που έμαθαν να οδηγούν, δίδαξαν στους επιστήμονες τη χαρά
Τα απρόσμενα αποτελέσματα ενός πειράματος με πρωταγωνιστές ενθουσιασμένους αρουραίους που έκαναν… μαθήματα οδήγησης, ξεκλείδωσαν κρυφούς συσχετισμούς της χαράς.
Το πένθος σαν έννοια μας τρομάζει. Δεν μας αρέσει καθόλου να έρχεται στο προσκήνιο της συζήτησής μας, πόσο μάλλον αν πρόκειται για ένα παιδί που πενθεί.
Όμως, η γνώση είναι δύναμη και σε τέτοιες περιπτώσεις μόνο αν ξέρουμε πώς να τις διαχειριστούμε μπορούμε να βοηθήσουμε το παιδί να βγει πιο δυνατό μέσα από το πένθος που βιώνει.
Επιπλέον, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η απώλεια είναι κομμάτι της ζωής μας. Είναι χρέος μας να είμαστε όλοι εκπαιδευμένοι και έτοιμοι να βοηθήσουμε ένα παιδί που βιώνει μια τέτοια κρίση στην ζωή του. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορέσουμε να το κατευθύνουμε και να το στηρίξουμε αλλάζοντας ριζικά την εξέλιξή του και αποφεύγοντας τις αρνητικές συνέπειες που έχει ένα ανεπεξέργαστο πένθος στο παιδί, όπως εφιάλτες, σωματικά συμπτώματα, άγχος, κατάθλιψη κλπ. Για αυτόν τον λόγο θα δούμε τρεις βασικές ερωτήσεις με απαντήσεις που έχουν σκοπό να μας βοηθήσουν να διαχειριστούμε καλύτερα κάποιες δύσκολες καταστάσεις. Οι απαντήσεις είναι μέσα από το ομώνυμο βιβλίο “Το πένθος στα παιδιά” από τiς εκδόσεις ΙΨΥ.
1.Τι χρειάζεται να κάνει ένα παιδί για να επεξεργαστεί το πένθος του όταν πεθάνει ένας γονιός;
Σύμφωνα με τον Worden το παιδί έχει 4 καθήκοντα που θα το βοηθήσουν με το πένθος του. Με βάση τις μαρτυρίες των παιδιών που έχασαν έναν γονιό, ο Worden (1996) διατύπωσε τα 4 καθήκοντα (tasks) με τα οποία είναι αντιμέτωπο ένα παιδί με πένθος. Αυτά τα καθήκοντα δεν έχουν καθορισμένη σειρά και το παιδί μπορεί να επανέλθει σε προγενέστερα καθήκοντα ανά πάσα στιγμή.
Το πρώτο καθήκον είναι να αναγνωρίσει την πραγματικότητα του θανάτου, διαφορετικά δεν μπορεί να ξεκινήσει η διεργασία του πένθους.
Το δεύτερο καθήκον είναι να επεξεργαστεί τα συναισθήματα που απορρέουν από την απώλεια.
Το τρίτο καθήκον αναφέρεται στην προσαρμογή του παιδιού σε ένα περιβάλλον από το οποίο λείπει ένα σημαντικό άτομο.
Το τέταρτο καθήκον αναφέρεται στη δημιουργία μιας νέας ψυχικής και εσωτερικευμένης σχέσης με το άτομο που πέθανε ώστε να μπορέσει να συνεχίσει τη ζωή του.
{Τάνια Αναγνωστοπούλου- Σοφία Χατζηνικολάου (2015) Το Πένθος στα Παιδιά}
2.Με ποιον τρόπο μπορώ να βοηθήσω το παιδί μου να διατηρήσει την ανάμνηση του γονιού του που πέθανε;
Είναι πολύ σημαντικό για το παιδί να διατηρήσει την ανάμνηση του γονιού. Στην έρευνα του Harvard για το πένθος των παιδιών (Nickman et al., 1998), οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι γονείς που ήταν βοηθητικοί σε αυτόν τον τομέα:
Συζητούσαν με το παιδί για τον γονιό που πέθανε.
Έδιναν την ευκαιρία στα παιδιά να συμμετέχουν στα μνημόσυνα και τις επισκέψεις στο νεκροταφείο.
Έδιναν στα παιδιά αντικείμενα, φωτογραφίες, κοσμήματα, ρούχα που ανήκουν στον εκλιπόντα γονέα.
Παρατηρούσαν αν τα παιδιά εκφράζουν τα συναισθήματά τους και αν αναφέρονται στον εκλιπόντα γονέα. Για παράδειγμα, ένας πατέρας κατάλαβε πως η σιωπή του 11χρονου γιου του για τη μητέρα του οφείλονταν στην προσπάθεια του μικρού να προστατέψει τον πατέρα του από τη θλίψη.
Βοηθούσαν τα παιδιά να βρουν τις λέξεις να εκφράσουν τα συναισθήματά τους. Για παράδειγμα, μια μητέρα εξήγησε στα παιδιά για τα συναισθήματα που νιώθουν όσοι έχουν χάσει ένα αγαπημένο πρόσωπο και μετά τα ρώτησε αν και εκείνα νιώθουν το ίδιο.
Έδειχναν στο παιδί τον σεβασμό τους τόσο προς τον γονιό που πέθανε όσο και προς τη σχέση του παιδιού με αυτόν.
Ωστόσο, μια δύσκολη σχέση ανάμεσα στους γονείς, έχει αρνητική επίδραση στο πένθος στα παιδιά. Αν τα παιδιά διαπιστώσουν ότι ο επιζών γονιός θέλει να συνεχίσει τη ζωή του χωρίς να αναφέρεται στον εκλιπόντα γονέα, μένουν χωρίς στήριγμα στην προσπάθειά τους να τον μνημονεύουν. Ορισμένες φορές, βοηθάει να μιλάνε τα αδέρφια μεταξύ τους για τον γονιό που πέθανε ή να βρουν άλλα άτομα που τον γνώριζαν για να τον μνημονεύουν (Nickman et al., 1998).
{Τάνια Αναγνωστοπούλου- Σοφία Χατζηνικολάου (2015) Το Πένθος στα Παιδιά}
Τι λέμε στα παιδιά στην περίπτωση που ο θάνατος είναι βίαιος;
Στην περίπτωση βίαιου θανάτου, το παιδί αποτυπώνει τρομακτικές εικόνες στο μυαλό του και συχνά υποφέρει από εφιάλτες το βράδυ, βιώνει δηλαδή μια μετατραυματική διαταραχή. Ακόμη και το να ακούσει για έναν βίαιο θάνατο, χωρίς να έχει εκτεθεί στη σκηνή, αφήνει στο παιδί δυσάρεστες εικόνες. Γι’ αυτόν τον λόγο, είναι σημαντικό να ενθαρρύνουμε το παιδί να μιλήσει για αυτά που είδε και άκουσε και να αναφέρει με λεπτομέρειες τις εντυπώσεις που του άφησε το τραυματικό γεγονός (Pynoos et al., 1987).
Τα παιδιά θέτουν δύσκολες ερωτήσεις. Μία από αυτές είναι «Υπέφερε;». Συχνά, επίσης, ρωτάνε «Τρόμαξε;». Σε αυτά τα ερωτήματα μπορούμε να απαντήσουμε: «Εάν πόνεσε, ήταν μόνο για λίγο και μετά όλα ηρέμησαν και δεν φοβόταν καθόλου», όπως επίσης και «Δεν
είμαι σίγουρος/η, αλλά ξέρω πως όσο και αν τρόμαξε, δεν κράτησε πολύ και γνώριζε ότι εμείς τον/την αγαπάμε πολύ» (J. Johnson, 1999, σελ. 40).
{Τάνια Αναγνωστοπούλου- Σοφία Χατζηνικολάου (2015) Το Πένθος στα Παιδιά}
